تبلیغات
مهندسی الکترونیک - طوفان مغناطیسی

 


بازدید : مرتبه
تاریخ : دوشنبه 18 تیر 1386

همانند طرح یك فیلم علمی-تخیلی نوع ب، اتفاق عجیب غریبی در عمق زیر زمین در حال اتفاق افتادن است، جایی كه چرخش پیوسته‌ی هسته‌ی مایع و فلزی زمین، میدان مغناطیسی نامرئی‌ای تولید می‌كند كه سیاره‌ی ما را از تابش‌های مضر كیهانی محافظت می‌كند. این میدان، به آرامی در حال ضعیف‌تر شدن است. آیا ما به سمت رستاخیز غیرمغناطیسی شدنی به پیش می‌رویم كه ما را در برابر اثرات مهلك بادهای خورشیدی و اشعه‌های كیهانی بدون دفاع باقی می‌گذارد؟ «طوفان مغناطیسی» برای آینده‌ی مبهم مغناطیسی ما محتمل به نظر می‌رسد. دانشمندانی كه این مسأله را مورد بررسی قرار داده‌اند در همه‌جا به مطالعه پرداخته‌اند، از مریخ، كه در چهار بیلیون سال پیش دچار یك بحران مغناطیسی شده است .

طوفان مغناطیسی

مترجم: مریم جوزی

همانند طرح یك فیلم علمی-تخیلی نوع ب، اتفاق عجیب غریبی در عمق زیر زمین در حال اتفاق افتادن است، جایی كه چرخش پیوسته‌ی هسته‌ی مایع و فلزی زمین، میدان مغناطیسی نامرئی‌ای تولید می‌كند كه سیاره‌ی ما را از تابش‌های مضر كیهانی محافظت می‌كند. این میدان، به آرامی در حال ضعیف‌تر شدن است. آیا ما به سمت رستاخیز غیرمغناطیسی شدنی به پیش می‌رویم كه ما را در برابر اثرات مهلك بادهای خورشیدی و اشعه‌های كیهانی بدون دفاع باقی می‌گذارد؟ «طوفان مغناطیسی» برای آینده‌ی مبهم مغناطیسی ما محتمل به نظر می‌رسد. دانشمندانی كه این مسأله را مورد بررسی قرار داده‌اند در همه‌جا به مطالعه پرداخته‌اند، از مریخ، كه در چهار بیلیون سال پیش دچار یك بحران مغناطیسی شده است و از آن زمان به بعد عاری از هرگونه میدان مغناطیسی، جو قابل ملاحظه و محتملاً حیات شده است، گرفته تا آزمایشگاهی در دانشگاه مریلند، كه تیمی به سرپرستی دن لاترپ فیزیكدان، دست به شبیه‌سازی هسته‌ی مذاب آهنی زمین با استفاده از 240 پوند سدیم مذاب به شدت قابل انفجار زده‌اند. واضح‌ترین نشانه‌های میدان مغناطیسی زمین شفق‌های قطبی هستند، كه در اثر برهمكنش ذرات باردار كیهانی با جو زمین در هنگام فروافتادن در قطب شمال و جنوب مغناطیسی به وجود می‌آیند.

لیكن نشانه‌های تحلیل میدان مغناطیسی بسیار ظریف می‌باشند - اگرچه آن‌ها در هر ظرف سفالی‌ای كه تا كنون در كوره پخته شده است آشكارند. در هنگام پخته شدن سفال‌ها در دمای بالا، ناخالصی‌های آهنی موجود در خاك رس حالت دقیق میدان مغناطیسی زمین را دقیقاً در آن لحظه به ثبت می‌رسانند. جان شاو زمین شناس از دانشگاه لیورپول انگلیس، با بررسی كوزه‌ها از عصر حجر تا زمان حال مدرن كشف كرده است كه شدت تغییرات میدان مغناطیسی تا چه حد هیجان‌انگیز می‌باشد. او می‌گوید: «هنگامی كه ما نمودار نتایج حاصل از سرامیك‌ها را رسم می‌كنیم، كاهش سریعی را با حركت به سمت زمان حال مشاهده می‌كنیم. نرخ تغییرات در 300 سال اخیر از هر زمان دیگری در 5000 سال گذشته بیشتر است. میدان مغناطیسی از یك میدان قوی به سمت یك میدان ضعیف به پیش می‌رود، و این اتفاق به سرعت در حال افتادن است.»

با نرخ كنونی، میدان مغناطیسی زمین در عرض چندین قرن به طور كامل از بین می‌رود، و سیاره زمین در برابر جرقه‌های بی‌رحمانه‌ی ذرات باردار كیهانی بدون حفاظ می‌ماند با نتایجی غیر قابل پیشبینی برای جو زمین و حیات. احتمالات ممكن دیگر: میدان می‌تواند از ضعیف شدن دست بكشد و دوباره قوی بشود، و یا بعد از ضعیف شدن تا حد خاصی ناگهان جهت خود را تغییر دهد - یعنی این‌كه قطب‌نماها سمت قطب جنوب را نشان می‌دهند. آثار قدیمی‌تری از نوسان میدان مغناطیسی زمین نسبت به آن‌چه از تحقیقات شاو حاصل شده است نتایجی بسیار پیچیده‌تر را نشان می‌دهد. گدازه‌های آتشفشانی كهن در جزیره هاوایی هم در مورد قدرت میدان مغناطیسی زمین با توجه به زمان سرد شدن گدازه‌ها و هم در مورد جهت قطب‌های شمال و جنوب مغناطیسی با توجه به جهت گدازه‌ها به ما اطلاعات می‌دهند. مایك فولر زمین‌شناس از دانشگاه هاوایی می‌گوید: «وقتی ما به 700,000 سال پیش بر‌می‌گردیم پدیده‌ی غیر قابل باوری را مشاهده می‌كنیم. جهت مغناطیسی صخره‌ها ناگهان در جهت معكوس قرار گرفته است. به جای آن‌كه آن‌ها به سمت شمال مغناطیسه باشند- همانند چیزی كه امروز مشاهده می‌كنیم - به سمت جنوب مغناطیسه شده‌اند.»

به نظر می‌رسد كه چنان تغییر جهت میدان مغناطیسی‌ای به طور متوسط هر 250,000 سال یك‌بار به وقوع پیوسته است، كه نتیجتاً هم اكنون برای جابه‌جایی دیگری در قطب‌های مغناطیسی خیلی هم دیر شده است. گری گلاتزمایر دانشمندی از دانشگاه سانتا كروز كالیفرنیا چنان جابه‌جایی‌هایی را بین دو قطب شمال و جنوب در شبیه‌سازی‌های كامپیوتری مشاهده كرده است (یكی از شبیه‌سازی‌ها را در این‌جا می‌بینید). این اتفاقات مجازی شباهت خیلی زیادی با رفتار كنونی میدان مغناطیسی زمین نشان می‌دهد ولذا می‌توان نتیجه گرفت كه ما در آستانه‌ی تجربه یكی دیگر از جابه‌جایی‌های قطب‌های زمین قرار داریم، اگرچه تكمیل آن چندین قرن به طول می‌كشد.

برخی از محققان عقیده دارند كه ما در حال حاضر هم در مرحله انتقالی قرار داریم، با توجه به توسعه نواحی‌ با رفتارهای غیر متعارف مغناطیسی - كه خطوط میدان در جهت اشتباه حركت می‌كنند - نشانه‌هایی از حالت ضعیف‌تر و آشوبناك‌تری برای سپر محافظ ما است.

راب كو زمین شناس از دانشگاه سانتا كروز كالیفرنیا، حتی ممكن است شواهدی در گدازه‌هایی در اُرگان پیدا كرده باشد كه حاكی از ضربات مغناطیسی ناشی از دوره‌ی جابه‌جایی می‌باشد. تصویری كه ایجاد می‌شود ممكن است به پرسروصدایی استانداردهای آبروریزی‌های هالیوودی نباشد، لیكن با توجه به این‌كه تمدن بشری هیچ گاه در چنین موقعیتی قرار نداشته است، نسل بشر می‌تواند دوران جالب و پرمبارزه‌ای را در پیش رو داشته باشد.


منبع :www.haftom.org




طبقه بندی: امواج و الکترو مغناطیس، 
ارسال توسط سمیرا
ویژه ها
آرشیو مطالب
پیوند های روزانه
امکانات جانبی
blogskin